Noordelijk Scheepvaartmuseum

  • Slide 2
  • Slide 6
  • Slide 1
  • Damsterdiep
  • Erebus
  • Scheepswerf

afbeelding hoofdbeeld
Zes eeuwen migratie naar Groningen

Vrijwel iedere Nederlander heeft een buitenlandse voorouder. Sporen van immigranten zijn overal te vinden en migratie is van alle tijden. Wat beweegt mensen om hun thuisland te verlaten? Kiezen zij bewust voor Nederland? Of voor Groningen? En zo ja, waarom?

Het Noordelijk Scheepvaartmuseum neemt je mee op reis door het migratieverleden van Groningen.
Laat je verrassen en ontroeren door verhalen van nieuwe Groningers en ontdek sporen van andere culturen in het straatbeeld van de stad.




Het Noordelijk Scheepvaartmuseum toont de oudste bodemkaarten van Groningen in ‘Het Kabinet’.

Afbeelding Acker Stratingh Groninger ArchievenOnlangs bracht Prof. Reinder Reinders het boek ‘De Atlas van Acker Stratingh; kartering van de Groninger bodem, wierden en waterstaat (1825-1839) uit. Dit boek is aanleiding voor een kleine expositie in Het Kabinet van het Noordelijk Scheepvaartmuseum, van 13 juli t/m 29 september 2019.

Begin 19e eeuw groeit de belangstelling voor de Groningse bodem en geologie. Met name de wierden in het gebied roepen veel vragen op: zijn deze door de mens neergezet of natuurlijk ontstaan? Om dit te onderzoeken schrijft de provinciale Commissie van Onderwijs in 1822 een prijsvraag uit voor het schrijven van een schoolboek over de Natuurlijke Historie van Groningen. Gronings medicus en historicus Gozewinus Acker Stratingh begint samen met collega Rembertus Westerhoff aan het in kaart brengen van de Groningse bodem voor deze prijsvraag. Met behulp van een groot netwerk van de Commissaris van de Koning, burgemeesters en schoolmeesters die ieder hun kennis van de bodem in specifieke gebieden delen, weten de twee heren diverse kaarten op te stellen. Hiermee waren ze pioniers op het gebied van bodemkaarten en met name het onderzoek naar de Groninger wierden. De kaarten geven een prachtig beeld van de vorderingen van geologische kennis en onderzoek in het begin van de 19e eeuw. Ze zijn bewaard gebleven in de collecties van de Universiteitsbibliotheek en -museum en de Groninger Archieven aangevuld met objecten uit het Museum Stad Appingedam.

‘Het Kabinet’
In de kleine zaal ‘Het Kabinet’ gaat het museum aandacht schenken aan kleine maar bijzondere collecties en exposities. De opstellingen hier zijn klein, overzichtelijk, to the point en kortdurend. Acker Stratingh is de eerste mini-opstelling die in deze zaal zal worden getoond.

Hanze 1463

Kooplieden gezocht! Wie zou zich uitstekend redden in de middeleeuwen en is de meest succesvolle handelaar van de klas? Dit project is geschikt voor groep 7/8, duurt 90 minuten en sluit aan op de volgende kerndoelen: 1, 2, 28, 35, 50 en 52.

Inhoud:

De leerlingen worden tijdens dit lesprogramma ingedeeld in verschillende groepen, die elk een Hanzestad representeren en ze krijgen binnen het stadsbestuur elk een eigen rol. Vervolgens beginnen de voorbereidingen voor het eigenlijke handelen, waarbij ze de middeleeuwse panden van ons museum doorkruisen. De leerlingen moeten uitvinden welke waren ze verkopen en met welke valuta ze moeten betalen. Hierna begint het onderhandelen. Maar dat ging niet vanzelf in een tijd van gevaren en onzekerheden! Tijdens het handelen krijgen de leerlingen te maken met onverwachte gebeurtenissen en lopen ze bovendien het risico hun handelswaren kwijt te raken aan zeeschuimers. Aan het einde van het spel maken we de balans op en rekenen we uit welke stad het meeste geld en goed heeft weten binnen te slepen. Net als in de echte middeleeuwen gaat het uiteindelijk om de winst die een stad wist te behalen!

Docentenhandleiding: Hanze 1463


Tobias en het Turfschip

Weet jij waar Veendam ligt? Of waar je in de stad Groningen de Turfsingel kunt vinden? Ontdek het in het lesprogramma Tobias en het turfschip! Dit programma is geschikt voor groep 7/8, duurt 90 minuten en sluit aan bij de volgende kerndoelen: 51, 52 en 56.

Inhoud:

Stap samen met de 19de eeuwse Tobias als verstekeling aan boord van een turfschip en reis stiekem mee naar de Groninger veenkoloniën. Aan de hand van het spannende verhaal over Tobias ontdekken de leerlingen tijdens het lesprogramma ‘Tobias en het turfschip’ hoe het leven er in de 19de eeuw in de Groninger veenkoloniën uitzag en welke rol turf speelde bij de ontwikkeling van de stad. Tijdens de voorbereidende les ontdekken ze welke sporen de turfwinning in Groningen heeft achtergelaten en gaan ze op zoek naar straatnamen en kanalen in de stad en de provincie. Vervolgens brengen ze een bezoek aan het museum waarin ze te zien krijgen waar Tobias aan het einde van zijn reis met het turfschip terecht kwam. Zouden de leerlingen het leven als snikjong of turfsteker zien zitten of gaan ze toch maar liever gewoon naar school?

*Bijzonderheden: Er is bij dit educatieve programma een voorbereidende les beschikbaar voor in de klas (duur: 60 minuten).

Docentenhandleiding: Tobias en het Turfschip

Contact: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. of tel. 050-3122202

Ontdek het Reitdiep-gebied aan boord van de historische garnalenkotter 
ZK 4 Albatros fotograaf VisserijmuseumDeze zomer gaat de bijzondere vaartocht over het Reitdiep met de historische garnalenkotter ZK4 weer van start. Het Noordelijk Scheepvaartmuseum, het Visserijmuseum Zoutkamp en Stichting Het Groninger Landschap organiseren gezamenlijk deze mooie dagtochten waarin cultuur, historie en natuur centraal staan. Op zaterdag vaart de Beurtvaart van Zoutkamp naar Groningen en op zondag van Groningen naar Zoutkamp. Tijdens de tocht komen de verhalen van het unieke Reitdiep-gebied tot leven en in de middag staat er een lunch klaar bij het idyllische Café Hammingh aan het Reitdiep in Garnwerd. Vervolgens brengt een wandeling onder leiding van een bevlogen gids bezoekers langs de vele monumenten van dit wierdendorp. Op de Beurtvaart brengt men bovendien een bezoek aan het Noordelijk Scheepvaartmuseum in Groningen en het Visserijmuseum in Zoutkamp.

De kosten voor dit unieke en uitgebreide arrangement bedragen € 65,- per persoon. Aanmelden kan bij het Noordelijk Scheepvaartmuseum via 050-312 2202 of via e-mail: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.. 

Vaardata:
1 en 2 juni
6, 7, 20 en 21 juli
3, 4 en 31 augustus
1, 21 en 22 september

Drijven & Zinken

De leerlingen gaan in dit programma onderzoeken waarom schepen blijven drijven. Dat is namelijk best een beetje gek, schepen zijn immers gemaakt van staal. Dat is toch heel zwaar? Hoe kan het dan dat een schip toch blijft drijven en ook nog allemaal zware spullen mee kan nemen? Om dit te begrijpen gaan we eerst eens in het museum naar een paar modellen van boten kijken, wat kunnen we zien aan de vorm van de schepen? En wat betekent dat voor het drijven? Het programma is geschikt voor groep 5/6, duurt 90 minuten en sluit aan bij de volgende kerndoelen: 23, 42, 44 en 45.

Inhoud:

De leerlingen krijgen eerst een rondleiding langs diverse modelschepen uit onze collectie en worden uitgedaagd om de verschillen en overeenkomsten tussen de schepen te ontdekken. Op die manier komen ze veel te weten over de vorm van schepen en die kennis komt later in het lesprogramma goed van pas! Daarna gaan de leerlingen wetenschappelijke proefjes met water in de educatieruimte (spetters gegarandeerd!) doen en maken ze kennis met de Griekse wijsgeer Archimedes die de natuurwet uitvond waarin wordt uitgelegd waarom sommige zaken blijven drijven, terwijl andere zinken. Als leuke afsluiter van het lesprogramma mogen de leerlingen in een wedstrijdje ‘wie-bouwt-de-boot-met-het-meeste-drijfvermogen’ bewijzen dat ze goed hebben begrepen waarom schepen blijven drijven! Welk schip kan de meeste knikkers dragen voordat het zinkt?

*bijzonderheden: Dit programma is gebaseerd op het Talenten-kracht-principe.

Docentenhandleiding: Drijven & Zinken

Marin en Teun op de Westerhaven

Hoe was het leven in Groningen aan het begin van de vorige eeuw? En hoe zag het Groninger havengebied er toen uit? In dit programma van het Stripmuseum en het Noordelijk Scheepvaartmuseum ontdekken leerlingen de verschillen tussen het leven in het Groningen van nu (Marin) en dat van 1918 (Teun)aan de hand van het verhaal over Marin en Teun en een speurtocht door het Westerhavengebied. Het programma duurt 150 minuten , is geschikt voor groep 5 t/m 7 en sluit aan bij de volgende kerndoelen: 4,51,52 en 54.

Inhoud:

Het programma begint in het Noordelijk Scheepvaartmuseum waar het spannende verhaal van Marin en Teun wordt verteld. Deze kinderen zijn allebei 10 jaar oud en wonen in de stad Groningen. Marin leeft in het jaar 2018 en Teun in 1918. Het lijkt misschien vreemd, maar toch ontmoeten ze elkaar bij de Westerhaven!

De leerlingen krijgen een rondleiding door het Noordelijk Scheepvaartmuseum en doen met de begeleiders van de musea en de school een speurtocht door het Westerhavengebied. Tijdens deze speurtocht worden allerlei vragen over de geschiedenis van Groningen in 1918 en het Westerhavengebied beantwoord. De speurtocht eindigt in het Stripmuseum, waar de leerlingen een korte strip over Marin en Teun leren tekenen. Ter afsluiting krijgen de leerlingen een traktatie bij een winkeltje, geheel in de stijl van Teun uit 1918.

*bijzonderheden: de kosten voor dit programma zijn €125, inclusief de entree voor beide musea en materiaalkosten. Maximaal 30 leerlingen.

Middeleeuwse stad

In de stad Groningen herinnert nog veel aan de middeleeuwen. RHC Groninger Archieven, de Der Aa-kerk en het Noordelijk Scheepvaartmuseum werken samen om de middeleeuwen voor leerlingen tot leven te brengen. Dit programma is geschikt voor groep 5/6, duurt 150 minuten en sluit aan op de volgende kerndoelen: 1, 4, 51, 52, 53 en 56.

Inhoud:

Leerlingen maken kennis met het dagelijks leven, de handel (gilden en scheepvaart) en de religie in de middeleeuwen. Zij beleven hoe de stad er in de middeleeuwen uitzag en hoe het bestuur geregeld was. Tijdens het programma volgen de leerlingen de familie Canter, die in het huis aan de Brugstraat woonde, het gebouw waar nu het Noordelijk Scheepvaartmuseum is gevestigd. Aan de hand van een film en echte archiefstukken leren ze hier meer over het dagelijks leven en de handel. Ook bezoeken de leerlingen de Der Aa-Kerk, waar ze meer te weten komen over religie in de middeleeuwen. Ook een korte stadswandeling, onder begeleiding van een gids, maakt onderdeel uit van het lesprogramma. Een unieke kennismaking met de middeleeuwse stad!

*bijzonderheden: het volgen van dit programma kost €4,- euro per leerling, begeleiders zijn gratis. Dit programma is 2x per schooljaar te volgen.

 

Contact: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. of tel. 050-3122202

Copyright © 2010 Noordelijk Scheepvaartmuseum Groningen. Alle rechten voorbehouden